FRÄNKISCHE Türkiye web sitesini açtı
Dijital Baskı Teknikleri
Termal Oteller ile Doğanın Nimetlerinden Faydalanın
PR Ajansları ile İşinizi Yükseltin
Bu haber 03 Haziran 2015, Çarşamba 17:34 tarihinde eklendi. 1077 kez okundu.
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

Mobbing:İşyerlerinde Psikolojik Taciz

Mobbing, işyerlerinde bir veya daha fazla kişi tarafından diğer kişi ya da kişilere yapılan, belirli bir süre sistematik bir şekilde devam eden yıldırma ve işten uzaklaştırma amacı güden bir davranıştır.
Mobbing:İşyerlerinde Psikolojik Taciz

Mobbing, mağdur kişi ya da kişilerin mesleki durumlarına, sosyal ilişkilerine, sağlığına ve kişilik değerlerine zarar verir. Kötü niyetli ve kasıtlı yapılır.

 

Günlük hayatın en önemli kısımları işyerlerinde geçer. Çalışan insanlar ailelerinden çok, iş arkadaşları ile vakit geçirmektedir. İş hayatı rekabet, stres, kar baskısı ve kişisel hırsların bir arada barındığı bir ortamdır. Mobbing diğer adıyla işyerinde psikolojik taciz, mağdur kişinin iş konumu, kişilik özellikleri, örgütsel ve sosyo-ekonomik koşullarının etkileşimi sonucu ortaya çıkar ve tüm dünyada olduğu gibi ülkmizde de sıkça kamuoyu gündemindedir.

 

Mobbing’in Unsurları

 

İşyerinde karşılaşılan her türlü olumsuz davranış mobbing olarak algılanmamalıdır. İşyerlerinde psikolojik tacizden söz edilebilmesi için bazı unsurları içermesi gerekmektedir.

 

  • İşyerinde gerçekleşir.
  • Üstler tarafından astlara, astlar tarafından üstlere ya da eşitler arasında gerçekleşebilir.
  • Sistemli bir şekilde yapılır.
  • Sürekli ve sıklıkla yapılır.
  • Kasıtlıdır.
  • Yıldırma ve işten uzaklaştırma amacı vardır.
  • Mağdur kişi ya da kişilerin, mesleki durumunda ya da sağlığında sorunlar ortaya çıkar.
 

Psikolojik Taciz Olmayan Bazı Durumlar

 

İşyerinde karşılaşılan bazı olumsuz durumlar mobbing ile karıştırılmaktadır. Bunlar psikolojik taciz değil, sadece olumsuz davranışlardır.

 

  • Fiziksel şiddet, cinsel taciz ve hakaret
  • Tek seferli ya da birden çok tekrarı olsa bile süreklilik arz etmeyen olumsuz davranış, tartışma ve çekişmeler
  • İşyeri dışında gerçekleşen tutum ve davranışlarla benzeri uyuşmazlıklar

 

İşyerinde Psikolojik Taciz Türleri

 

1.Dikey (Hiyerarşik) Psikolojik Taciz

 

Dikey mobbing, üstlerden astlara ya da astlardan üstlere doğru yönelebilen, bazen de iki yönlü olabilen psikolojik taciz türüdür. Dikey mobbing kendi içinden yukarıdan aşağıya ve aşağıdan yukarıya olmak üzere iki türlüdür.

 

Yukarıdan aşağıya doğru yapılan psikolojik taciz, bir amirin astlarına uyguladığı tacizdir.

 

Aşağıdan yukarıya doğru yapılan psikolojik taciz, astların bireysel olarak ya da grup olarak amirlerine uyguladıkları tacizdir.

 

2.Yatay (Eşitler Arası) Psikolojik Taciz

 

Aynı düzeyde veya aynı hiyerarşik grupta bulunan kişilerin birbirlerine uyguladıkları psikolojik tacize denir.

 

Mobbing’in Süreci

 

1.Kritik Olaylar

 

İşyerinde yaşanan bir çatışma çoğu zaman tetikleyici unsur olabilir. Çatışma ve kavgalar, elbette başlarda psikolojik taciz olarak görülmez. Fakat ilerleyen zamanlarda bu çatışmalar psikolojik taciz sürecine dönüşebilir.

 

2.Mobbing ve Damgalama

 

Psikoloji taciz olarak algılanmayan bir çok durum bu aşamada süreklilik ve sistematik bir hal almaya başlar. Bir süre sonra bu sistematik davranışlar hedef kişiye yönelik saldırganca ve cezalandırıcı tavır alır. Hedef kişi ya da kişiler hakkında yönetime şikayetler yapılır.

 

 

 

3.Yönetimin Devreye Girmesi

 

Hedef kişi hakkında yönetime gelen sürekli şikayetler, yönetimin kişi hakkında önyargıya sahip olmasına neden olur. Yönetim, mağdur hakkında ortaya atılan yalan ve haksız suçlamaları kabul eder. Bu durumda mağdur kişinin haklarının ihlali söz konusudur. Bu aşamada mağdurun iş arkadaşları mobbing sürecini açıklamada objektif olaylar yerine kişisel faktörüleri esas alır. Fakat yönetim işyerinde psikolojik taciz sorumluluğunu kabul etmekten çekinebilir.

 

4.İşten Ayrılma

 

Son aşamada mağdur kişi içten çıkarılır ya da kendi isteğiyle işten ayrılır. Kişi gerek tıbbi gerekse psikolojik yardıma ihtiyaç duyabilir.

 

İşyerinde Uygulanan Psikolojik Taciz Tarafları

 

1.Mobbing Mağdurları

 

İşyerinde psikolojik tacize maruz kalan kişiler “işyerinde psiklojik taciz mağduru” olarak anılır.

 

2.Mobbing Uygulayıcıları

 

İşyerinde psikolojik tacizi uygulayan kişi “işyerinde psikolojik taciz uygulayıcısı, tacizci ya da zorba” olarak anılır.

 

Psikolojik taciz uygulayan kişilerde bazı kişilik özellikleri benzerdir. Bu kişiler genellikle ilgi görmek isteyen, övgüye ihtiyaç duyan, silik karakterli, suçlayıcı, zayıf kişilikli, yargılayıcı ve gücü seven kişilerdir.

 

3.Mobbing İzleyicileri

 

Mobbing her ne kadar mağdur ve tacizci arasında gerçekleşen bir süreç olsa da bazı durumlarda üçüncü kişiler sürece dahil olabilir. Sürece doğrudan karışmayan fakat bir şekilde süreci anlayan ve yansımalarını yaşayan kişilere “izleyiciler, seyirciler, tanık olan taraf” adı verilir. Bu kişiler işyerinde gerçekleşen psikolojik tacizleri farkına vardıkları anda izleyici olarak nitelendirilir.

 

Mobbing’in Etkileri

 

1.Mağdur Kişiye Muhtemel Etkiler

 

İş yerinde taciz genellikle mağdur kişide fiziksel ve zihinsel rahatsızlıklara, davranış bozukluklarına, sosyal ve ekonomik sorunlara yol açmaktadır.

 

Uyku bozuklukları, yüksek tansiyon, aşırı kilo değişiklikleri, mide sorunları, alınganlık, gerginlik ve öfke, konsantrasyon bozukluğu, alkol ve madde kullanımı, işyerinden kaçma ve uzaklaşma isteği, panik ataklar, kalp krizleri, üçüncü kişilere yönelik şiddet, intihar girişimi gibi etkiler mobbing mağdurlarında görülebilmektedir.

 

 

 

2.İşyerine Muhtemel Etkiler

 

  • İşyerindeki verimlilik olumsuz etkilenir.
  • Çalışma ilişkileri ve barış bozulur.
  • Çalışanlar ve yöneticiler arasında uyumsuzluk oluşur.
  • Devamsızlıklarda artış görünür.
  • Örgütsel bağlılık azalır, yok olur.
  • Konu işyerinin dışına taştığında saygınlık ve marka değeri zarar görür.

 

3.Aileye Muhtemel Etkiler

 

Mağdur kişinin işyerinde yaşadığı psikolojik taciz durumu, karı-koca ve ebevyn-çocuk ilişkilerini olumsuz etkilemektedir. Hatta bu durum, çocukların psikolojik gelişimlerini de etkiler. Mağdur kişinin psikolojik taciz ile karşılaşması durumunda en büyük destek ailesinden gelmektedir. Bu durum ailenin desteği oldukça önemlidir.

 

Mobbing’in Önlenmesine Yönelik Alınabilecek Tedbirler

 

İşyerlerinde psikolojik tacize karşı bireyin ve işletmenin bazı önlemler alması mümkündür.

 

1.Bireysel Mücadele

 

Psikoloji taciz altında olduğunu düşünen bir kişi öncelikle içinde bulunduğu durumu sağlıklı bir şekilde düşünmelidir. Kişinin alabileceği diğer önlemler;

 

  • Kişi öncelikle çatışma ve kavgalardan kaçınmalıdır.
  • Mobbing üst yönetim tarafından yapılmıyorsa konuyu yönetime taşımalı ve uygun bir biçimde anlatmalıdır.
  • Psikolojik tacize uğradığını kanıtlayan yazışma, not, mesaj, e-posta gibi belgeler varsa bunları saklamalıdır.
  • Sürece ait günlük notlar tutmalıdır.
  • Psikolojik tacize tanık olan arkadaşlarıyla görüşmelidir.
  • Gerektiği zaman tıbbi ve hukuki yardım almalıdır.

·   

Ayrıca mağdur kişiler, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın İletişim Merkezini arayarak (170), uzman psikologlardan konuyla ilgili yardım alabilirler.

 

 

 

2.Kurumsal Mücadele

 

Bu gibi durumlarda işyerinin öncelikle düşünmesi gereken şey, olayın duyulması halinde marka değerine ve piyasadaki konuma gelebilecek zararlardır. İşletmelerin nitelik ve nicelikleri farklılık göstereceğinden mobbing ile mücadele yöntemleri de farklılık göstermektedir. Genel olarak alınabilecek önlemler;

 

  • Mobbing’i önleyici politikalar geliştirilmelidir.
  • İşyerinde psikolojik tacizin tehlikelerini anlatan broşürler dağıtmalı, çalışanlar sürekli konu ile ilgili bilgilendirmelidir.
  • Kendi işletme yapısına uygun bir şekilde, psikolojik tacizlerin incelenmesi amacıyla yöntemler geliştirmeli, tacize teşebbüs eden kişiler için disiplin cezası ve rehabilitasyon önlemleri almalıdır.
  • Bu gibi durumlara ait şikayetleri dikkate almalı ve adil bir çözüm yolu geliştirmelidir.
  • Toplu iş sözleşmelerine ve işyeri yönetmeliğine konuyla ilgili caydırıcı hükümler koymalıdır.

·    

DMCA.com Protection Status
Yazdır Paylaş
Diğer Haberler
Sitemizde nelere ağırlık vermemizi istersiniz?
Röportajlara
Şirket haberlerine
Kampanyalara
EN SON YORUMLANANLAR

haber